ΘΕΜΑ: Γενικές Παρατηρήσεις για τη “Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) για το Σχέδιο Δημιουργίας Δικτύου Μονάδων Ενεργειακής Αξιοποίησης Απορριμματογενών Ενεργειακών Πρώτων Υλών (ΑΕΠΥ) από Αστικά Στερεά Απόβλητα (ΑΣΑ)
ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ
Οι ΦΙΛΟΙ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ, συνέχεια της επιστολής που είχαν στείλει στο ΥΠΕΝ, στις 23.05.2025,
Κατέθεσαν τις παρατηρήσεις τους για τη “ΣΜΠΕ για το Σχέδιο Δημιουργίας Δικτύου Ενεργειακής ΑΕΠΥ από ΑΣΑ” (25.08.2025).
Συνοπτική παρουσίαση της παρέμβασης:
Α.1 Παρουσίαση του Σωματείου “Ε.Δ. ΦΙΛΟΙ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ” ως μέλος Διεθνών Περιβαλλοντικών οργανώσεων σχετικών για τη μείωση και τη διαχείριση των ΑΣΑ.
Α.2 Ιστορικό Παρεμβάσεων (δημόσιες διαβουλεύσεις κ.ά), του Σωματείου “Ε.Δ. ΦΙΛΟΙ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ” για θέματα Μείωσης και Διαχείρισης ΑΣΑ.
Β. Κριτική για τη διαδικασία “διαβούλευσης”: Κρίνεται ως προσχηματική. Τεκμηρίωση με τρία δεδομένα.
Γ. Αξιολόγηση της ΣΜΠΕ: Η “δημιουργία δικτύου μονάδων «ενεργειακής αξιοποίησης αστικών σύμμεικτων αποβλήτων” είναι η προτελευταία και μη επιθυμητή επιλογή στην ΠΥΡΑΜΙΔΑ, πριν την ταφή, και για αυτό μη συμβατή με τους στόχους της κυκλικής οικονομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Αντί να έχουμε την “Προώθηση της κυκλικότητας προς τα πάνω”, της “ΠΥΡΑΜΙΔΑΣ ΙΕΡΑΡΧΗΣΗΣ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ”, σύμφωνα με την “The Circular Economy in Cities and Regions of the European Union” (07.07.2025)” έχουμε προώθηση της πυραμίδας προς τα κάτω. (ολοταχώς προς την 5η επιλογή).
Γ.1 Αξιολόγηση υφισταμένης κατάστασης: Στη ΣΜΠΕ δεν υπάρχει αξιολόγηση της δραματικής υφισταμένης κατάστασης. Οι ΦτΦ καλύπτουν το κενό – παρουσιάζουν τρεις επίσημες αξιολογήσεις:
- Ελληνική Κυβέρνηση (2022): “Τα συστήματα δικαιοσύνης και διαχείρισης αποβλήτων έχουν υπερβεί τα όρια λειτουργίας τους, προκαλώντας επιπλοκές στην κοινωνία, την οικονομία και το περιβάλλον.” (ΕΛΛΑΔΑ – Εθελοντική Εθνική Ανασκόπηση 2022, 17 ΣΒΑ https://tinyurl.com/mvs2na3f)
- Ευρωπαϊκή Επιτροπή – Επισκόπηση της Εφαρμογής της Περιβαλλοντικής Νομοθεσίας 2025: Η Ελλάδα έχει αποτύχει στη μείωση και στη διαχείριση των Αστικών Στερεών Αποβλήτων/ ΑΣΑ (προκύπτει από την έκθεση https://tinyurl.com/yhyyf663 )
- Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος (EEA): “…η Ελλάδα κινδυνεύει να μην επιτύχει τους στόχους για τα αστικά απόβλητα και τα απορρίμματα συσκευασίας που έχουν οριστεί στη νομοθεσία της ΕΕ για το 2025” https://tinyurl.com/4795upuh
Γ.2 Η ΣΜΠΕ δεν συνάδει με Ευρωπαϊκούς και Παγκόσμιους Στόχους.
- Οδηγία 2000/76/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 4ης Δεκεμβρίου 2000, σχετικά με την αποτέφρωση των αποβλήτων. https://tinyurl.com/2wh3ucn6
- The World Bank “WHAT A WASTE 2.0 | A Global Snapshot of Solid Waste Management to 2050”. “…Είναι μια συχνή εσφαλμένη αντίληψη ότι η τεχνολογία είναι η λύση στο πρόβλημα των ανεξέλεγκτων και αυξανόμενων αποβλήτων. Η τεχνολογία δεν είναι πανάκεια και συνήθως είναι μόνο ένας παράγοντας που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη κατά τη διαχείριση στερεών αποβλήτων…”https://tinyurl.com/2u9rnfz7
- Ηνωμένα Έθνη – Στόχος Βιώσιμης Ανάπυξης 12.5: “Έως το 2030, ουσιαστική μείωση της παραγωγής αποβλήτων μέσω της πρόληψης, της μείωσης, της ανακύκλωσης και της επαναχρησιμοποίησης”. (Υπογράμμιση: η επιλογή του ΥΠΕΝ για τη “δημιουργία δικτύου μονάδων «ενεργειακής αξιοποίησης αστικών σύμμεικτων αποβλήτων” παραβιάζει την οδηγία του 12.5 ΣΒΑ – Ο υποστόχος αυτός δεν αναφέρει την «ενεργειακή αξιοποίηση αστικών σύμμεικτων αποβλήτων” της ΣΜΠΕ) https://tinyurl.com/447jsc6x
Γ.3 Επιπτώσεις στο Περιβάλλον και στην Υγεία. Οι επιπτώσεις είναι καταγεγραμμένες στην Διεθνή, Ευρωπαϊκή και Εθνική βιβλιογραφία, παρά την προσπάθεια που γίνεται για να αποδεχτεί η κοινωνία την καύση των απορριμμάτων, ανακαλύπτοντας νέους εύηχους και ακίνδυνους όρους όπως π.χ. “ενεργειακή αξιοποίηση αστικών σύμμεικτων αποβλήτων”. Παρουσιάζονται ενδεικτικά τέσσερις έρευνες.
Δ. ΠΡΟΤΑΣΗ: Διαφωνούμε με τη ΣΜΠΕ – Απόσυρση της ΣΜΠΕ – Εφαρμογή της Κυκλικής Οικονομίας και των ΣΒΑ/ AGENDA 2030.
Λαμβάνοντας υπόψη μας τα ανωτέρω καθώς επίσης,
α) Τους Διεθνείς και Ευρωπαϊκούς Στόχους και Έρευνες.
β) Την “Κριτική αξιολόγηση της ΣΜΠΕ του σχεδίου δημιουργίας δικτύου μονάδων ενεργειακής αξιοποίησης απορριμματογενών ενεργειακών πρώτων υλών (ΑΕΠΥ) από Αστικά Στερεά Απόβλητα” από το ΔΥΤΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ 21.08.2025 https://tinyurl.com/29yunw2e ,
γ) Την Ειδική Έκθεση «Η Διαχείριση των Αποβλήτων» του Συνηγόρου του Πολίτη, 2020 https://tinyurl.com/mr295c9e
σας ενημερώνουμε ότι διαφωνούμε με τη ΣΜΠΕ και ζητάμε την απόσυρσή της.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ:
- Η χώρα μας έχει αποτύχει στη μείωση και στη διαχείριση των ΑΣΑ. Επίσης έχουν αποτύχει τα Τοπικά Σχέδια Διαχείρισης Αποβλήτων.
- Ακόμα και αν εφαρμοστουν το σχέδια του ΥΠΕΝ για τη “δημιουργία δικτύου μονάδων «ενεργειακής αξιοποίησης αστικών σύμμεικτων αποβλήτων”, τα προβλήματα της μείωσης και διαχείρισης των ΑΣΑ, με Περιβαλλοντικά, Υγειονομικά, Οικονομικά και Κοινωνικά κριτήρια (ειδικότερα για τη Δυτική Αττική) δεν θα αντιμετωπιστούν.
- Απαιτείται ένα νέο Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αστικών Στερεών Αποβλήτων το οποίο α) θα βασίζεται στους Παγκόσμιους και Ευρωπαϊκούς Στόχους και Εμπειρία β) θα καλλιεργεί τη διαχρονική, ενεργό επιμόρφωση και συμμετοχή των πολιτών και των υπεύθυνων φορέων και οργανισμών που εμπλέκονται στο σύστημα Μείωση – Διαχείριση ΑΣΑ – Κυκλική Οικονομία γ) Θα έχει μετρήσιμους στόχους χρονικά προσδιορισμένους και θα αξιολογείται δ) Θα είναι οικονομικό, οικολογικό και κοινωνικά δίκαιο (αναφερόμαστε κυρίως στο ΧΥΤΑ Αττικής).
Η ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΤΩΝ ΦΙΛΩΝ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΣΤΗ “ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ” – WORD – PDF
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: ΦΙΛΟΙ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ – ΛΙΓΟΤΕΡΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΖΩΗ
