Οι επιδόσεις των δήμων μέσα από τις αποφάσεις τους το 2025

Από μέρα σε μέρα αναμένεται να ανακοινωθούν τα πρώτα αποτελέσματα της αξιολόγησης των δήμων από τον κόμβο των επιδόσεων. To myota.gr έχει εκφράσει τις σοβαρές επιφυλάξεις του ως προς τα στοιχεία και τα συμπεράσματα. Όπως έχει γράψει πολλές φορές οι δήμοι δεν είναι συγκρίσιμοι παρά μόνο σε ένα περιορισμένο φάσμα. 

Ετσι το myota.gr τολμά να κάνει μια από τις τρεις βασικές μετρήσεις – συγκρίσεις που σύμφωνα με την εμπειρία μας μπορεί να γίνει μια αποτίμηση.

Είναι ο αριθμός των αποφάσεων σε ένα έτος. Μια ένδειξη και όχι απόδειξη, της παραγωγικότητας που έχει ένας δήμος που όπως αποδεικνύεται εξαρτάται πολύ από τον πληθυσμό που συνδέεται κατά κάποιον τρόπο και με τον αριθμό των εργαζομένων του, χωρίς και πάλι αυτό να αποτελεί κανόνα.

Οι άλλες δύο βασικές ενδείξεις επιδόσεων μιας δημοτικής αρχής είναι το ποσοστό των επιχορηγήσεων (ο παλιός κωδικός 13) επί του συνόλου των προϋπολογισμών ενός δήμου και το άλλο είναι ο αριθμός των εργαζομένων σε αναλογία πληθυσμού που συνδέεται βέβαια και με τις αντίστοιχες δαπάνες. 

Ως προς τις αποφάσεις να σημειώσουμε ότι θεωρητικά όλοι οι δήμοι έχουν τις ίδιες αρμοδιότητες περίπου. 

Σχέση αριθμού αποφάσεων – πληθυσμού

Συσχέτιση (Pearson): ~0,65

Εδώ βλέπουμε ότι υπάρχει μέτρια προς ισχυρή θετική συσχέτιση μεταξύ πληθυσμού και αριθμού αποφάσεων. Όσο μεγαλώνει ο δήμος, γενικά αυξάνεται και ο αριθμός αποφάσεων. Όμως η σχέση δεν είναι γραμμική και υπάρχουν πολλές αποκλίσεις. Ο πληθυσμός εξηγεί μέρος της διοικητικής δραστηριότητας, αλλά όχι όλη. Άλλοι παράγοντες (δομή υπηρεσιών, νησιωτικότητα, υποστελέχωση, κατακερματισμός αποφάσεων) παίζουν κρίσιμο ρόλο.

Ετσι στον πίνακα χωρίζουμε τους δήμους σε ομάδες ανά 20.000 κατοίκους. Στην πρώτη ομάδα πάνω από 100.000 κατοίκους βλέπουμε ότι ο Πειραιάς ξεχωρίζει σαφώς σε αναλογία πληθυσμού αποφάσεων.

Στην δεύτερη ομάδα ξεχωρίζει ο Δήμος Αγρινίου, ενώ ο δήμος Γλυφάδας μάλλον έχει κάποιο πρόβλημα.

Στην τρίτη ομάδα από 60.000 μέχρι 80.000 οι δήμοι Κηφισιάς, Καλαμάτας και Χαλανρίου δείχνουν να έχουν μια μεγάλη αποτελεσματικότητα ενώ εδώ ο Δήμος Αγίας Παρασκευής έχει σαφές πρόβλημα αποτελεσματικότητας ακόμη και αν συγκριθεί με την αμέσως επόμενη κατηγορία από 40.000 έως 60.000 κατοίκους.

Στην τέταρτη ομάδα οι δήμοι Καρδίτσας, Τρίπολης και Φυλής οδηγούν την κούρσα, ενώ το πρόβλημα φαίνεται να το έχει ο Δήμος Αμπελοκήπων Μενεμένης που βρίσκεται συγκριτικά πολύ χαμηλά. 

Στην πέμπτη ομάδα ξεχωρίζουν σε επιδόσεις οι δήμοι Ασπροπύργου και Ναυπλιέων. 

Και στην τελευταία ομάδα των δήμων κάτω των 20.000 κατοίκων ξεχωρίζουν βέβαια οι δήμοι Παλαμά και Ευρώτα αλλά θα ξεχωρίζαμε και τον Δήμο ΚΕΑΣ καθώς οι 3.761 αποφάσεις του σε σύγκριση με τον πληθυσμό του είναι εντυπωσιακές.

Σχέση αριθμού αποφάσεων – κρατικής επιχορήγησης (ΚΑΠ)

Συσχέτιση (Pearson): ~0,64

Παρόμοια εικόνα με τον πληθυσμό. Περισσότεροι πόροι → περισσότερες αποφάσεις, αλλά όχι αναλογικά. Υπάρχουν δήμοι με χαμηλούς ΚΑΠ αλλά πολύ υψηλή παραγωγή αποφάσεων και δήμοι με υψηλούς ΚΑΠ αλλά συγκριτικά χαμηλή διοικητική “κινητικότητα”

3. Αποφάσεις ανά 1.000 κατοίκους – οι «ακραίες» περιπτώσεις

Οι δήμοι με μακράν τη μεγαλύτερη παραγωγή αποφάσεων ανά κάτοικο είναι μικροί και νησιωτικοί:

Ενδεικτικά παραδείγματα:

• Δήμος Γαύδου
• Δήμος Αγίου Ευστρατίου
• Δήμος Τήλου
• Δήμος Χάλκης
• Δήμος Κέας

Σε αυτούς οι αποφάσεις ανά 1.000 κατοίκους είναι πολλαπλάσιες ενός μεγάλου αστικού δήμου. Η διοικητική πράξη είναι πολύ κατακερματισμένη.

Συμπέρασμα-κλειδί: Οι μικροί δήμοι λειτουργούν με διοικητικό φόρτο δυσανάλογο του πληθυσμού τους.

Αποφάσεις ανά 100.000 € ΚΑΠ – διοικητική «αποδοτικότητα»

Ο δείκτης αυτός δείχνει πόσες αποφάσεις παράγονται για κάθε 100.000 € κρατικής επιχορήγησης.

Ευρήματα:

• Υπάρχουν δήμοι που παράγουν:
  • 2–3 φορές περισσότερες αποφάσεις ανά ευρώ ΚΑΠ από τον μέσο όρο
• Συνήθως:
  • μικροί
  • νησιωτικοί
  • με περιορισμένο προσωπικό

Αυτό δεν σημαίνει απαραιτήρως “καλύτερη διοίκηση

Σημαίνει συχνά:

μικρές δαπάνες → πολλές ξεχωριστές αποφάσεις

έλλειψη συγκεντρωτικών εργαλείων

αυξημένη γραφειοκρατία

Τι δείχνουν συνολικά τα δεδομένα

Γενικά συμπεράσματα

1. Οι αποφάσεις δεν κλιμακώνονται ομαλά με τον πληθυσμό.
2. Οι μικροί δήμοι:
   • έχουν δυσανάλογα υψηλή διοικητική δραστηριότητα
   • λειτουργούν με αυξημένο γραφειοκρατικό κόστος
3. Οι ΚΑΠ συνδέονεται με τις αποφάσεις αλλά αυτό δεν εξηγεί τη διαφορά αποδοτικότητας

Τα στοιχεία στηρίζουν τεκμηριωμένα ότι το σημερινό μοντέλο λειτουργίας των δήμων επιβαρύνει ιδιαίτερα τους μικρούς και νησιωτικούς ΟΤΑ χωρίς αντίστοιχη θεσμική ή ψηφιακή ενίσχυση

Το φαινόμενο απαιτεί 

• απλοποίηση διαδικασιών
• ομαδοποίηση αποφάσεων
• ενιαία πρότυπα

Να σημειώσουμε ότι αριθμός των αποφάσεων σε μια πληθυσμιακή ομάδα δήμων εξαρτάται πολύ από την αποδοτικότητα τις δεξιότητες και την ικανότητα του Γενικού Γραμματέα του Δήμου καθώς αυτή είναι η βασική αρμοδιότητα του. 

Ο πίνακας που δημοσιεύουμε είναι δειγματοληπτικός και δεν περιλαμβάνει όλους τους δήμους. Κάθε ένας μπορεί να μπει στην ΔΙΑΥΓΕΙΑ https://diavgeia.gov.gr/ Να πατήσει την «Σύνθετη αναζήτηση» στο πεδίο Ημερομηνία έκδοσης να τσεκάρει το εύρος και να συμπληρώσει έναρξη 1/1/25 και λήξη 26/12/25 στην συνέχεια να βάλει στον Φορέα “ΔΗΜΟΣ …..» και να πατήσει το κουμπί Αναζήτηση για να δει τις επιδόσεις του δήμου που τον ενδιαφέρει.