Έντονη συζήτηση και σοβαρές αιχμές προκάλεσε στη συνεδρίαση της Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας το ζήτημα της κατάχρησης των διαταγών πληρωμής και των δικαστικών αποφάσεων, στο πλαίσιο των μέτρων οικονομικής εξυγίανσης των ΟΤΑ. Δήμαρχοι και μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου έθεσαν με ωμότητα ένα πρόβλημα που, όπως ειπώθηκε, υπονομεύει την ίδια τη λογική της δικαιοσύνης και της ισότιμης μεταχείρισης μεταξύ των δήμων.
Στον πυρήνα της συζήτησης βρέθηκε το ερώτημα αν και κατά πόσο οι διαταγές πληρωμής, παρότι αποτελούν εκτελεστές δικαστικές πράξεις «εν ονόματι του ελληνικού λαού» όπως τόνισε ο Πρόεδρος, μπορούν να χρησιμοποιούνται κατ’ επανάληψη και επιλεκτικά από συγκεκριμένους δήμους, απορροφώντας δυσανάλογο μέρος των κονδυλίων που προορίζονται για την αποπληρωμή ληξιπρόθεσμων οφειλών.
Όπως τονίστηκε, «δεν μπορεί οι ίδιοι και οι ίδιοι δήμοι να εμφανίζονται συνεχώς ως δικαιούχοι», την ώρα που άλλοι, με εξίσου υπαρκτές δικαστικές αποφάσεις, μένουν εκτός. Η πρακτική αυτή χαρακτηρίστηκε ενοχλητική, αντισυναδελφική και προκλητική, με σαφή υπαινιγμό ότι σε ορισμένες περιπτώσεις η χρήση των διαταγών πληρωμής γίνεται «επαγγελματικά», ως μηχανισμός ταχείας πρόσβασης σε κρατικούς πόρους.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο γεγονός ότι, παρά την αρχική απόφαση να μην συμπεριληφθούν οι διαταγές πληρωμής στα εργαλεία της εξυγίανσης –ακριβώς επειδή «εκεί γίνονται όλες οι κομπίνες», όπως ειπώθηκε χαρακτηριστικά–, ασκήθηκαν πιέσεις ώστε να θεωρηθούν ισότιμες με άλλες δικαστικές αποφάσεις. Το αποτέλεσμα ήταν να ανοίξει ξανά ένα «παράθυρο» που, σύμφωνα με πολλούς, ακυρώνει κάθε προσπάθεια νοικοκυρέματος.
Στη συζήτηση τέθηκε και μια ακόμη κρίσιμη διάσταση: δήμοι με σημαντικά ταμειακά διαθέσιμα, κατατεθειμένα στις τράπεζες και εμφανή στα οικονομικά τους στοιχεία, να εντάσσονται παρά ταύτα στους μηχανισμούς πληρωμής παλαιών οφειλών ή διαταγών πληρωμής. Το φαινόμενο αυτό ενίσχυσε την αίσθηση αδικίας και τροφοδότησε την πρόταση για αυστηρότερα και διαφανή κριτήρια.
Μεταξύ των προτάσεων που κατατέθηκαν ξεχώρισαν:
- η κατάρτιση αναλυτικού καταλόγου διαταγών πληρωμής και δικαστικών αποφάσεων της τελευταίας δεκαετίας,
- ο έλεγχος από ειδική ομάδα της ΚΕΔΕ για κάθε αίτημα,
- και η θέσπιση οριζόντιου “στοπ” από το Υπουργείο Εσωτερικών, ώστε να αποτραπεί η καταχρηστική απορρόφηση κονδυλίων.
Όπως επισημάνθηκε, τα ληξιπρόθεσμα χρέη των δήμων υπήρξαν διαχρονικά μια «ανοιχτή πληγή»: από τα 150 και 300 εκατ. ευρώ του παρελθόντος, σήμερα έχουν περιοριστεί περίπου στα 50 εκατ. ευρώ. Ωστόσο, όταν διατίθενται –μικρά ή μεγάλα– ποσά για αυτόν τον σκοπό, «πρέπει να υπάρχουν αρχές και κριτήρια».
Το μήνυμα της συνεδρίασης ήταν σαφές: χωρίς διαφάνεια, έλεγχο και ισονομία, η εξυγίανση κινδυνεύει να μετατραπεί σε νέο πεδίο καταχρήσεων, με κόστος όχι μόνο τα δημόσια οικονομικά, αλλά και την εμπιστοσύνη μεταξύ των ίδιων των δήμων.
Δείτε το video στη 1ώρα και 45
