Με νέα υπουργική απόφαση (Αριθμ. 37564), που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β’ 4107/7.7.2026, το Υπουργείο Εσωτερικών καθορίζει το περιεχόμενο, τον τύπο των στοιχείων, τον χρόνο και τη συχνότητα ενημέρωσης του Κόμβου Οικονομικής Πληροφόρησης Τοπικής Αυτοδιοίκησης, εφαρμόζοντας τις διατάξεις του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ν. 5314/2026).
Η απόφαση αντικαθιστά το μέχρι σήμερα σύστημα υποβολής οικονομικών στοιχείων και δημιουργεί ένα ενιαίο πλαίσιο συγκέντρωσης, παρακολούθησης και αξιολόγησης των οικονομικών δεδομένων όλων των φορέων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Ένα ενιαίο πληροφοριακό σύστημα για την οικονομική εικόνα των ΟΤΑ
Ο νέος Κόμβος Οικονομικής Πληροφόρησης αποτελεί το κεντρικό πληροφοριακό σύστημα μέσω του οποίου το Υπουργείο Εσωτερικών θα λαμβάνει συγκρίσιμα και τυποποιημένα οικονομικά στοιχεία από δήμους, περιφέρειες, νομικά πρόσωπα και Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης και Αποχέτευσης (ΔΕΥΑ).
Στόχος είναι:
* η συνεχής παρακολούθηση της δημοσιονομικής πορείας των ΟΤΑ,
* η έγκαιρη ανίχνευση οικονομικών αποκλίσεων,
* η υποστήριξη του Παρατηρητηρίου Οικονομικής Αυτοτέλειας των ΟΤΑ,
* η καλύτερη αξιολόγηση των οικονομικών δεδομένων κατά την κατάρτιση των προϋπολογισμών.
Τρεις βασικές κατηγορίες οικονομικών στοιχείων
Η απόφαση οργανώνει τις πληροφορίες που θα υποβάλλονται σε τρεις μεγάλες κατηγορίες:
1. Στοιχεία Δημοσιονομικού Προγραμματισμού
Περιλαμβάνουν έξι βασικές αναφορές:
* Πολυετή Δημοσιονομικό Προγραμματισμό
* Αναλυτικό Ετήσιο Προϋπολογισμό
* Πίνακα Οικονομικής Στοχοθεσίας
* Προϋπολογισμό Εσόδων από Μεταβιβάσεις
* Πίνακα Μεταβολών Τακτικού Προσωπικού
* Πίνακα Απασχόλησης Έκτακτου Προσωπικού.
2. Στοιχεία Δημοσιονομικής Παρακολούθησης
Περιλαμβάνουν εννέα διαφορετικές αναφορές, όπως:
* απολογιστικά στοιχεία εσόδων και εξόδων,
* στοιχεία εκτέλεσης προϋπολογισμού,
* στοιχεία ισολογισμού,
* μητρώο δεσμεύσεων,
* ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις,
* πολυετείς υποχρεώσεις,
* απαιτήσεις των φορέων.
3. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις
Περιλαμβάνονται στοιχεία ισοζυγίων, αναλύσεων λογαριασμών και επεξηγηματικών σημειώσεων σύμφωνα με το λογιστικό πλαίσιο των φορέων.
Αυστηρό χρονοδιάγραμμα υποβολών
Η απόφαση δεν καθορίζει μόνο ποια στοιχεία θα αποστέλλονται, αλλά και πότε.
Ενδεικτικά:
* ο Πολυετής Δημοσιονομικός Προγραμματισμός υποβάλλεται κατά την κατάρτιση του προϋπολογισμού έως το τέλος Σεπτεμβρίου και εκ νέου μέσα σε δέκα ημέρες από την τελική έγκρισή του,
* ο Αναλυτικός Προϋπολογισμός υποβάλλεται ταυτόχρονα με τον πολυετή προγραμματισμό,
* ο Πίνακας Οικονομικής Στοχοθεσίας αποστέλλεται μέσα σε δέκα ημέρες από την επικύρωση του προϋπολογισμού από την αρμόδια εποπτεύουσα αρχή.
Περισσότερη τεκμηρίωση στους προϋπολογισμούς
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η απαίτηση να συνοδεύονται πολλές από τις αναφορές από ειδικές εκθέσεις του Προϊσταμένου Οικονομικών Υπηρεσιών, οι οποίες θα συνυπογράφονται από τον δήμαρχο, τον περιφερειάρχη ή τον πρόεδρο του νομικού προσώπου.
Οι εκθέσεις αυτές θα πρέπει, μεταξύ άλλων, να αιτιολογούν:
* σημαντικές αποκλίσεις εσόδων ή εξόδων,
* υπερβάσεις ιδίων εσόδων,
* ύπαρξη ληξιπρόθεσμων ή ρυθμισμένων υποχρεώσεων,
* εκτιμήσεις κινδύνων κατά την εκτέλεση του προϋπολογισμού,
* κάθε πρόσθετο στοιχείο που ζητά το Υπουργείο Εσωτερικών.
Αναλυτική καταγραφή χρηματοδοτήσεων έργων
Η νέα διαδικασία εισάγει ιδιαίτερα αναλυτική παρακολούθηση των χρηματοδοτούμενων έργων.
Για κάθε έργο θα καταχωρίζονται στοιχεία όπως:
* ο κωδικός του έργου,
* ο κωδικός ΟΠΣ,
* ο τίτλος,
* οι ΑΔΑ των αποφάσεων ένταξης και τροποποιήσεων,
* οι ημερομηνίες ολοκλήρωσης,
* ο φορέας χρηματοδότησης,
* το εγκεκριμένο ποσό,
* τα σωρευμένα έσοδα,
* οι προβλέψεις χρηματοδότησης για τα επόμενα έτη.
Πλήρης εικόνα για το ανθρώπινο δυναμικό
Η απόφαση επεκτείνει σημαντικά και την παρακολούθηση του προσωπικού.
Οι ΟΤΑ θα υποβάλλουν ξεχωριστές αναφορές για:
* τις μεταβολές του τακτικού προσωπικού,
* τον αριθμό των μισθοδοτούμενων,
* το δημοσιονομικό κόστος κάθε μεταβολής,
* τις προσλήψεις έκτακτου προσωπικού,
* τη διάρκεια των συμβάσεων,
* τις συνολικές δαπάνες αποδοχών και εργοδοτικών εισφορών.
Ποιοι είναι υπεύθυνοι για την ενημέρωση
Η ευθύνη για την ορθή και έγκαιρη ενημέρωση του Κόμβου ανατίθεται:
* στους Προϊσταμένους Οικονομικών Υπηρεσιών των δήμων, των περιφερειών και των νομικών προσώπων που ανήκουν στη Γενική Κυβέρνηση,
* στους προϊσταμένους οικονομικών υπηρεσιών ή υπεύθυνους οικονομικής λειτουργίας των λοιπών νομικών προσώπων.
Τα ίδια πρόσωπα αναλαμβάνουν και τον ρόλο του Στατιστικού Ανταποκριτή του φορέα, έχοντας ευθύνη για την ακρίβεια, τη συνέπεια και την εμπρόθεσμη αποστολή των στοιχείων, αλλά και για την άμεση ανταπόκριση σε ελέγχους ή παρατηρήσεις του Υπουργείου Εσωτερικών.
Τι σημαίνει πρακτικά για τους δήμους
Η νέα απόφαση αποτελεί ένα ακόμη βήμα προς την πλήρη ψηφιοποίηση της οικονομικής διοίκησης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Οι οικονομικές υπηρεσίες των δήμων καλούνται πλέον να λειτουργούν με ενιαία πρότυπα καταγραφής και αυστηρό χρονοδιάγραμμα υποβολών, ενώ αυξάνεται σημαντικά το επίπεδο λογοδοσίας και τεκμηρίωσης των οικονομικών στοιχείων.
Παράλληλα, το Υπουργείο Εσωτερικών αποκτά ένα ολοκληρωμένο εργαλείο για τη συνεχή παρακολούθηση της οικονομικής κατάστασης όλων των ΟΤΑ, γεγονός που αναμένεται να επηρεάσει τόσο την αξιολόγηση της οικονομικής τους διαχείρισης όσο και τον σχεδιασμό χρηματοδοτήσεων και δημοσιονομικών παρεμβάσεων τα επόμενα χρόνια.
