Ένα νέο ψηφιακό εργαλείο για την παρακολούθηση της πορείας των ποινικών υποθέσεων διαφθοράς δημιουργεί η Πολιτεία, με την Κοινή Υπουργική Απόφαση 39597 (ΦΕΚ Β’ 4189/9.7.2026), η οποία ρυθμίζει τη λειτουργία του Ενιαίου Ψηφιακού Μητρώου Παρακολούθησης Υποθέσεων Διαφθοράς.
Το νέο σύστημα, το οποίο προβλέπεται από τον ν. 5282/2026, θα τεθεί σε παραγωγική λειτουργία την 1η Ιανουαρίου 2027 και θα επιτρέπει την ηλεκτρονική καταγραφή κάθε σταδίου μιας υπόθεσης διαφθοράς, από την έναρξη της διερεύνησης μέχρι την αμετάκλητη δικαστική της περάτωση.
Τι επιδιώκει το νέο Μητρώο
Βασικός στόχος της νέας ψηφιακής πλατφόρμας είναι:
- η συστηματική παρακολούθηση όλων των ποινικών υποθέσεων διαφθοράς,
- η παραγωγή αξιόπιστων στατιστικών στοιχείων,
- η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας του θεσμικού πλαισίου,
- η επιτάχυνση της απονομής της ποινικής δικαιοσύνης,
- η ενίσχυση της διαφάνειας και της ασφάλειας δικαίου.
Παράλληλα, το σύστημα θα επιτρέπει την εξαγωγή συγκεντρωτικών δεδομένων για την πορεία των υποθέσεων, χωρίς να αποκαλύπτονται προσωπικά στοιχεία.
Ποιοι φορείς θα ενημερώνουν το σύστημα
Στο Μητρώο θα καταχωρούν στοιχεία όλοι οι βασικοί φορείς που εμπλέκονται στη διερεύνηση και εκδίκαση υποθέσεων διαφθοράς, μεταξύ των οποίων:
- η Βουλή των Ελλήνων για τις υποθέσεις που αφορούν το άρθρο 86 του Συντάγματος,
- οι εισαγγελίες και τα δικαστήρια,
- η Εθνική Αρχή Διαφάνειας,
- η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ),
- οι Αστυνομικές Αρχές,
- η Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων Σωμάτων Ασφαλείας.
Κάθε φορέας θα υποχρεούται να ενημερώνει το Μητρώο μέσα σε πέντε εργάσιμες ημέρες από κάθε κρίσιμη διαδικαστική πράξη.
Καταγραφή κάθε σταδίου της υπόθεσης
Το νέο πληροφοριακό σύστημα θα παρακολουθεί ηλεκτρονικά ολόκληρη την πορεία μιας υπόθεσης, όπως:
- την έναρξη ελέγχων ή ερευνών,
- την προκαταρκτική εξέταση,
- την άσκηση ποινικής δίωξης,
- την ανάκριση,
- την παραπομπή ή αρχειοθέτηση,
- τη διεξαγωγή της δίκης,
- τις δικαστικές αποφάσεις,
- τα ένδικα μέσα,
- την αμετάκλητη ολοκλήρωση της υπόθεσης.
Παράλληλα θα καταγράφονται στοιχεία όπως:
- το είδος του αδικήματος,
- ο αριθμός των εμπλεκομένων,
- η οικονομική βαρύτητα της υπόθεσης,
- τυχόν δεσμεύσεις περιουσιακών στοιχείων,
- τα μέτρα δικονομικού καταναγκασμού,
- οι επιβληθείσες ποινές και ο τρόπος έκτισής τους.
Ανωνυμοποίηση και προστασία προσωπικών δεδομένων
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην προστασία των προσωπικών δεδομένων.
Κάθε υπόθεση θα λαμβάνει έναν μοναδικό αναγνωριστικό κωδικό (Μ.Α.Κ.), χωρίς να καταχωρούνται στοιχεία που μπορούν να ταυτοποιήσουν πρόσωπα ή να παραβιάσουν τη μυστικότητα της ποινικής διαδικασίας.
Η αντιστοίχιση του κωδικού με τα πραγματικά στοιχεία της υπόθεσης θα τηρείται αποκλειστικά από τον φορέα που πραγματοποίησε την αρχική καταχώριση, εκτός του πληροφοριακού συστήματος.
Επιπλέον, το σύστημα θα διατηρεί πλήρες ηλεκτρονικό ιστορικό ενεργειών (audit trail) για κάθε πρόσβαση ή τροποποίηση των δεδομένων.
Στατιστικά σε πραγματικό χρόνο
Το Μητρώο θα μπορεί να παράγει σε πραγματικό χρόνο στατιστικά στοιχεία σχετικά με:
- τον αριθμό και το είδος των υποθέσεων διαφθοράς,
- τους εμπλεκόμενους φορείς,
- τα στάδια στα οποία εκκρεμούν οι υποθέσεις,
- τους χρόνους ολοκλήρωσης κάθε διαδικασίας,
- τα αποτελέσματα των δικαστικών διαδικασιών,
- τα μέτρα δικονομικού καταναγκασμού,
- τις επιβαλλόμενες ποινές.
Τα στοιχεία αυτά αναμένεται να αποτελέσουν σημαντικό εργαλείο για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μηχανισμών αντιμετώπισης της διαφθοράς και για τον σχεδιασμό δημόσιων πολιτικών.
Επιχειρησιακή εποπτεία
Η γενική επιχειρησιακή εποπτεία του Μητρώου ανατίθεται στο Υπουργείο Δικαιοσύνης, ενώ η ανάπτυξη, η φιλοξενία και η τεχνική υποστήριξη της πλατφόρμας θα πραγματοποιούνται από τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
Παράλληλα συγκροτείται τριμελής επιτροπή εποπτείας, με πρόεδρο τον εκάστοτε Εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος, η οποία θα παρακολουθεί τη λειτουργία του συστήματος, θα επιλύει ζητήματα εφαρμογής και θα εποπτεύει την παραγωγή των στατιστικών δεδομένων.
Με την απόφαση αυτή ολοκληρώνεται το θεσμικό πλαίσιο για την ενεργοποίηση του Ενιαίου Ψηφιακού Μητρώου Υποθέσεων Διαφθοράς, το οποίο φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα σύγχρονο εργαλείο διαφάνειας, λογοδοσίας και αποτελεσματικότερης παρακολούθησης της ποινικής αντιμετώπισης των υποθέσεων διαφθοράς στη χώρα.
