Με εγκύκλιό του, το Υπουργείο Υγείας καλεί όλους τους αρμόδιους φορείς της Πολιτείας να λάβουν άμεσα μέτρα για την προστασία της δημόσιας υγείας, καθώς η χώρα εισέρχεται σε περίοδο παρατεταμένων υψηλών θερμοκρασιών και καύσωνα. Η εγκύκλιος εκδόθηκε με αφορμή τις προβλέψεις της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, σύμφωνα με τις οποίες σε αρκετές περιοχές της χώρας η θερμοκρασία αναμένεται να φθάσει ή και να ξεπεράσει τους 40°C.
Το Υπουργείο επισημαίνει ότι η κλιματική αλλαγή αυξάνει τόσο τη συχνότητα όσο και την ένταση των φαινομένων καύσωνα, γεγονός που καθιστά αναγκαία την άμεση κινητοποίηση όλων των υπηρεσιών και ιδιαίτερα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης για την προστασία των πολιτών.
Τι προβλέπεται για τους Δήμους
Η εγκύκλιος περιλαμβάνει σαφείς αναφορές στις υποχρεώσεις των Δήμων, οι οποίοι καλούνται να διαδραματίσουν πρωταγωνιστικό ρόλο στην αντιμετώπιση των συνεπειών του καύσωνα.
Συγκεκριμένα, οι Δήμοι καλούνται να:
- οργανώσουν και να διαθέσουν έγκαιρα δροσερούς και κλιματιζόμενους χώρους που θα είναι προσβάσιμοι στο κοινό,
- δώσουν ιδιαίτερη προτεραιότητα στην εξυπηρέτηση των ευάλωτων κοινωνικών ομάδων,
- συνεργάζονται στενά με τις Υπηρεσίες Δημόσιας Υγείας των Περιφερειακών Ενοτήτων για την ενημέρωση των πολιτών,
- συμβάλουν στη λήψη όλων των αναγκαίων μέτρων πρόληψης σε τοπικό επίπεδο.
Η εγκύκλιος επισημαίνει επίσης ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες θα πρέπει, όπου απαιτείται, να εξετάσουν ακόμη και έκτακτες αλλαγές στα ωράρια λειτουργίας δημόσιων και ιδιωτικών υπηρεσιών, ώστε να περιοριστούν οι μετακινήσεις πολιτών κατά τις θερμότερες ώρες της ημέρας. Ιδιαίτερη μέριμνα πρέπει να ληφθεί για εργαζόμενους που εκτελούν βαριές χειρωνακτικές εργασίες ή εργάζονται σε εξωτερικούς χώρους.
Ποιες ομάδες κινδυνεύουν περισσότερο
Το Υπουργείο Υγείας υπενθυμίζει ότι ιδιαίτερα ευάλωτοι στις υψηλές θερμοκρασίες είναι:
- οι ηλικιωμένοι,
- τα βρέφη και τα μικρά παιδιά,
- οι έγκυες και οι θηλάζουσες,
- τα άτομα με παχυσαρκία,
- όσοι εργάζονται ή αθλούνται σε θερμό περιβάλλον,
- οι πάσχοντες από καρδιαγγειακά, αναπνευστικά, νεφρικά, ηπατικά και άλλα χρόνια νοσήματα,
- άτομα με ψυχικές παθήσεις ή άνοια,
- όσοι λαμβάνουν συγκεκριμένες φαρμακευτικές αγωγές, όπως διουρητικά, ψυχοφάρμακα ή αντιδιαβητικά φάρμακα.
Οι βασικές οδηγίες προστασίας
Η εγκύκλιος συνιστά στους πολίτες:
- να παραμένουν σε κλιματιζόμενους χώρους,
- να αποφεύγουν την έκθεση στον ήλιο και τη βαριά σωματική εργασία,
- να φορούν ελαφρά και ανοιχτόχρωμα ρούχα,
- να πίνουν άφθονα υγρά,
- να καταναλώνουν ελαφρά γεύματα,
- να αποφεύγουν το αλκοόλ,
- να κάνουν συχνά δροσερά ντους,
- να φροντίζουν ώστε οι ηλικιωμένοι να μην παραμένουν μόνοι τους κατά τη διάρκεια του καύσωνα.
Παράλληλα, υπογραμμίζεται ότι οι χώροι εργασίας, αλλά και οι δομές που φιλοξενούν βρέφη, παιδιά, ηλικιωμένους και άτομα με αναπηρία, πρέπει να διαθέτουν επαρκή κλιματισμό ή φυσικό αερισμό.
Θερμοπληξία: Τα συμπτώματα που απαιτούν άμεση αντιμετώπιση
Το Υπουργείο περιγράφει αναλυτικά τα συμπτώματα της θερμοπληξίας, τα οποία περιλαμβάνουν:
- θερμοκρασία σώματος άνω των 40,5°C,
- έντονο πονοκέφαλο,
- σύγχυση και αποπροσανατολισμό,
- ζάλη,
- ταχυκαρδία,
- ξηρό και ιδιαίτερα θερμό δέρμα,
- απώλεια συνείδησης ή ακόμη και κώμα.
Σε περίπτωση εμφάνισης τέτοιων συμπτωμάτων, απαιτείται άμεση μεταφορά του ατόμου σε δροσερό ή κλιματιζόμενο χώρο, εφαρμογή μέτρων ψύξης του σώματος και ταχεία διακομιδή σε νοσηλευτική μονάδα.
Ιδιαίτερη προσοχή και στην ατμοσφαιρική ρύπανση
Η εγκύκλιος επισημαίνει ότι οι επιπτώσεις του καύσωνα γίνονται ακόμη σοβαρότερες όταν συνδυάζονται με υψηλές συγκεντρώσεις όζοντος ή αιωρούμενων σωματιδίων. Για τον λόγο αυτό, τα άτομα με αναπνευστικά και καρδιαγγειακά προβλήματα καλούνται να περιορίσουν τις μετακινήσεις τους και να αποφεύγουν την έντονη σωματική δραστηριότητα σε εξωτερικούς χώρους όταν υπάρχουν σχετικές προειδοποιήσεις.
Κρίσιμος ο ρόλος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης
Η φετινή εγκύκλιος αναδεικνύει για ακόμη μία φορά τον καθοριστικό ρόλο των Δήμων στην προστασία της δημόσιας υγείας κατά τη διάρκεια ακραίων καιρικών φαινομένων. Η έγκαιρη λειτουργία κλιματιζόμενων αιθουσών, η ενημέρωση των πολιτών, η μέριμνα για ηλικιωμένους και ευάλωτες ομάδες, αλλά και ο συντονισμός με τις Περιφέρειες και τις υπηρεσίες Πολιτικής Προστασίας αποτελούν βασικούς άξονες της κρατικής στρατηγικής για την αντιμετώπιση του καύσωνα.
