Ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα δημιουργίας κατοικιών για δημοσίους υπαλλήλους που υπηρετούν μακριά από τον τόπο κατοικίας τους προωθεί το Υπουργείο Εσωτερικών, επιχειρώντας να δώσει λύση σε ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα μικρά νησιά και οι έντονα τουριστικές περιοχές: την αδυναμία εύρεσης προσιτής κατοικίας από γιατρούς, νοσηλευτές, εκπαιδευτικούς, αστυνομικούς, λιμενικούς και άλλους εργαζομένους σε κρίσιμες δημόσιες υπηρεσίες.
Το σχέδιο, που σχεδιάστηκε με πρωτοβουλία του υπουργού Εσωτερικών Θοδωρή Λιβάνιου σε συνεργασία με τους δήμους, προβλέπει την κατασκευή, αγορά ή ανακαίνιση περίπου 100 κατοικιών, οι οποίες θα παραμείνουν στην κυριότητα των δήμων και θα διατίθενται δωρεάν ή με ιδιαίτερα χαμηλό μίσθωμα σε δημόσιους λειτουργούς.
Η πρωτοβουλία φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα μόνιμο εργαλείο ενίσχυσης της στελέχωσης των δημόσιων υπηρεσιών στις απομακρυσμένες περιοχές, αντιμετωπίζοντας ένα πρόβλημα που τα τελευταία χρόνια έχει εξελιχθεί σε βασικό εμπόδιο για τη λειτουργία σχολείων, μονάδων υγείας και σωμάτων ασφαλείας.
Δύο φάσεις – 12 περιοχές σε Αιγαίο, Ιόνιο και Κρήτη
Το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί σε δύο διαδοχικές φάσεις και αφορά συνολικά δώδεκα περιοχές.
Στην πρώτη φάση εντάσσονται:
- Λειψοί
- Αστυπάλαια
- Ιθάκη
- Τήνος
- Αμοργός
- Πάτμος
- Δήμος Αγίου Βασιλείου Ρεθύμνου
Σε δεύτερο στάδιο προβλέπεται η επέκτασή του σε:
- Σύμη
- Κάρπαθο
- Αγαθονήσι
- Σίκινο
- Σέριφο
Οι παρεμβάσεις διαμορφώνονται ανάλογα με τις ανάγκες κάθε δήμου και αξιοποιούν είτε διαθέσιμα δημοτικά ακίνητα είτε νέα οικόπεδα, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις προβλέπεται η αξιοποίηση εγκαταλελειμμένων δημόσιων κτιρίων.
Το στεγαστικό πρόβλημα αποτρέπει τις μετακινήσεις
Τα τελευταία χρόνια η εκρηκτική ανάπτυξη του τουρισμού και των βραχυχρόνιων μισθώσεων έχει περιορίσει σημαντικά τη διαθεσιμότητα κατοικιών για μόνιμη ενοικίαση στα περισσότερα νησιά.
Σε πολλές περιπτώσεις:
- δεν υπάρχουν διαθέσιμα σπίτια για ετήσια μίσθωση,
- τα ενοίκια απορροφούν μεγάλο μέρος ή ακόμη και ολόκληρο τον μισθό ενός νεοδιορισμένου υπαλλήλου,
- αρκετοί εκπαιδευτικοί και υγειονομικοί αναγκάζονται να εγκαταλείπουν τα σπίτια τους πριν από το καλοκαίρι, ώστε αυτά να διατεθούν σε τουρίστες.
Το αποτέλεσμα είναι ότι σημαντικές οργανικές θέσεις παραμένουν κενές, όχι επειδή δεν υπάρχουν υποψήφιοι, αλλά επειδή δεν μπορούν να εξασφαλίσουν αξιοπρεπή στέγη.
Το Υπουργείο Εσωτερικών θεωρεί πλέον ότι η κατοικία αποτελεί βασική προϋπόθεση για την επιτυχημένη στελέχωση των δημόσιων υπηρεσιών στις απομακρυσμένες περιοχές.
Λειψοί: Τέσσερις κατοικίες για δημόσιους λειτουργούς
Στους Λειψούς εγκρίθηκε χρηματοδότηση ύψους 760.000 ευρώ.
Το έργο προβλέπει:
- αγορά δύο υφιστάμενων κατοικιών,
- κατασκευή ακόμη δύο νέων κατοικιών σε δημοτική έκταση.
Συγκεκριμένα θα αποκτηθούν κατοικίες επιφανείας 81,25 τ.μ. και 101,44 τ.μ., ενώ θα ανεγερθούν ακόμη δύο νέες κατοικίες 75 και 65 τ.μ.
Οι κατοικίες θα φιλοξενούν:
- γιατρούς,
- νοσηλευτές,
- εκπαιδευτικούς,
- λιμενικούς,
- αστυνομικούς,
- λοιπούς δημοσίους υπαλλήλους.
Η ολοκλήρωση του έργου προβλέπεται έως το 2028.
Αστυπάλαια: Έως οκτώ νέες κατοικίες
Στην Αστυπάλαια προγραμματίζεται έργο προϋπολογισμού 1,2 εκατ. ευρώ, που περιλαμβάνει την ανέγερση 6 έως 8 νέων κατοικιών.
Τα διαμερίσματα θα έχουν επιφάνειες από 45 έως 65 τετραγωνικά μέτρα, ώστε να μπορούν να καλύπτουν τις ανάγκες τόσο μεμονωμένων εργαζομένων όσο και μικρών οικογενειών.
Η επιλογή νέας κατασκευής κρίθηκε αναγκαία, καθώς η διαθέσιμη στεγαστική αγορά του νησιού είναι ιδιαίτερα περιορισμένη.
Ιθάκη: Νέα ζωή στο ιστορικό οικοτροφείο
Ένα από τα μεγαλύτερα έργα του προγράμματος αφορά την Ιθάκη.
Με χρηματοδότηση 4,5 εκατ. ευρώ θα ανακατασκευαστεί το ιστορικό οικοτροφείο του νησιού, συνολικής επιφάνειας περίπου 2.000 τ.μ.
Μετά την αποκατάστασή του θα δημιουργηθούν:
- 19 επιπλωμένα δωμάτια
- δυναμικότητα περίπου 40 κλινών
- αίθουσα εκδηλώσεων 400 ατόμων
- αθλητικές εγκαταστάσεις
Οι χώροι φιλοξενίας θα εξυπηρετούν κυρίως εκπαιδευτικούς και υγειονομικούς που μετακινούνται στην Ιθάκη.
Τήνος: Το «Θεοξένια» γίνεται συγκρότημα κατοικιών
Στην Τήνο το ιστορικό ξενοδοχείο «Θεοξένια» θα μετατραπεί σε συγκρότημα 18 κατοικιών.
Ο προϋπολογισμός του έργου προσεγγίζει τα 3 εκατ. ευρώ, ενώ τα νέα διαμερίσματα θα έχουν επιφάνειες από 35 έως 58 τ.μ.
Η αξιοποίηση του κτιρίου αναμένεται να προσφέρει μόνιμη λύση στο οξύ στεγαστικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι δημόσιοι υπάλληλοι του νησιού.
Αμοργός και Πάτμος
Στην Αμοργό χρηματοδοτείται με 520.000 ευρώ η κατασκευή πέντε κατοικιών των 40 τ.μ. η καθεμία.
Στην Πάτμο επιλέγεται διαφορετικό μοντέλο παρέμβασης.
Προβλέπεται η ανακατασκευή και ενεργειακή αναβάθμιση υφιστάμενου διώροφου κτιρίου, ώστε να δημιουργηθούν τέσσερις ανεξάρτητες κατοικίες, οι οποίες θα διατίθενται αποκλειστικά σε ιατρικό προσωπικό.
Άγιος Βασίλειος Ρεθύμνου
Το πρόγραμμα επεκτείνεται και στην ηπειρωτική Ελλάδα.
Στον Δήμο Αγίου Βασιλείου χρηματοδοτείται η ανακαίνιση πέντε δημοτικών κτιρίων, τα οποία θα μετατραπούν σε κατοικίες για:
- γιατρούς
- εκπαιδευτικούς
Η παρέμβαση αξιοποιεί ανενεργή δημοτική περιουσία, δίνοντας παράλληλα λύση στις ανάγκες στελέχωσης της περιοχής.
Δεύτερη φάση: Νέα έργα σε πέντε ακόμη νησιά
Η δεύτερη φάση του προγράμματος περιλαμβάνει τη δημιουργία 35 έως 40 επιπλέον κατοικιών σε:
- Σύμη
- Κάρπαθο
- Αγαθονήσι
- Σίκινο
- Σέριφο
Ιδιαίτερα σημαντική θεωρείται η παρέμβαση στην Κάρπαθο, όπου σχεδιάζεται έργο προϋπολογισμού σχεδόν 4 εκατ. ευρώ για την κατασκευή περίπου 16 κατοικιών των 70 τ.μ., κατάλληλων ακόμη και για οικογένειες δημοσίων υπαλλήλων.
Παράλληλα:
- στο Αγαθονήσι προβλέπονται 6 κατοικίες,
- στη Σέριφο 8 διαμερίσματα,
- στη Σύμη 3 κατοικίες,
- στη Σίκινο 4 έως 7 κατοικίες, ανάλογα με την τελική μελέτη.
Μόνιμη επένδυση για τους δήμους
Βασική φιλοσοφία του προγράμματος είναι ότι οι κατοικίες δεν αποτελούν προσωρινή λύση, αλλά μόνιμο δημοτικό κεφάλαιο.
Τα ακίνητα θα παραμείνουν στην ιδιοκτησία των δήμων και θα επαναχρησιμοποιούνται διαδοχικά από κάθε νέο γιατρό, εκπαιδευτικό, νοσηλευτή ή ένστολο που θα τοποθετείται στην περιοχή.
Με τον τρόπο αυτό δημιουργείται ένας σταθερός μηχανισμός προσέλκυσης προσωπικού στις απομακρυσμένες περιοχές, μειώνοντας την εξάρτηση από την ιδιωτική αγορά ακινήτων και προσφέροντας στους δήμους ένα ουσιαστικό εργαλείο για την αντιμετώπιση της υποστελέχωσης κρίσιμων δημόσιων υπηρεσιών.
