Τον Πίνακα Επιμερισμού του ειδικού τέλους Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας για το έτος 2025 σε εκατοντάδες Δημοτικές Κοινότητες της χώρας δημοσιοποίησε το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
Η απόφαση αφορά τα ποσά που παρακρατήθηκαν από σταθμούς ΑΠΕ και Υβριδικούς Σταθμούς κατά το διάστημα 1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2025 και τα οποία πρόκειται να αποδοθούν αφενός στους δικαιούχους οικιακούς καταναλωτές και αφετέρου στους ΟΤΑ Α΄ βαθμού των περιοχών όπου λειτουργούν οι εγκαταστάσεις.
Η απόφαση, με αριθμό πρωτοκόλλου ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/98957/1895/04.09.2026, αποτελεί ορθή επανάληψη ως προς το πεδίο των Δημοτικών Κοινοτήτων σε συγκεκριμένες γραμμές του Πίνακα Επιμερισμού και εκδόθηκε κατ’ εφαρμογή του άρθρου 87 του ν. 4964/2022 και της ΚΥΑ ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/86389/2479/06.08.2024, όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει.
Τι περιλαμβάνει ο Πίνακας
Ο αναλυτικός πίνακας της απόφασης καταγράφει για κάθε δικαιούχο περιοχή:
- την Περιφέρεια και την Περιφερειακή Ενότητα,
- τον Δήμο,
- τη Δημοτική Ενότητα και τη Δημοτική Κοινότητα,
- το ποσό του ειδικού τέλους υπέρ οικιακών καταναλωτών,
- το ποσό του ειδικού τέλους υπέρ ΟΤΑ,
- τον σταθμό ΑΠΕ στον οποίο αντιστοιχεί το ποσό,
- το ποσοστό του σταθμού που αποδίδεται στην κάθε περιοχή,
- καθώς και την ημερομηνία έναρξης λειτουργίας του σταθμού.
Στον επιμερισμό περιλαμβάνονται τόσο σταθμοί που υποχρεούνται να διαθέτουν Άδεια Παραγωγής ή Βεβαίωση Παραγωγού όσο και σταθμοί που εξαιρούνται από τη συγκεκριμένη υποχρέωση. Στα συνολικά ποσά ανά Δημοτική Κοινότητα έχουν επίσης ενσωματωθεί μη αποδοθέντα ποσά του 2024, όταν αυτά ήταν μικρότερα του ενός λεπτού ανά δικαιούχο.
Δύο διαφορετικές «ροές» χρημάτων
Ιδιαίτερη σημασία έχει ότι το ειδικό τέλος δεν καταλήγει ολόκληρο στους Δήμους. Η απόφαση διαχωρίζει σαφώς δύο κατηγορίες.
Η πρώτη αφορά το ειδικό τέλος υπέρ οικιακών καταναλωτών, το οποίο επιστρέφεται στους δικαιούχους κατοίκους μέσω των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος.
Η δεύτερη αφορά το ειδικό τέλος υπέρ ΟΤΑ, το οποίο πιστώνεται απευθείας στους δικαιούχους Δήμους και πρέπει να αξιοποιείται αποκλειστικά για συγκεκριμένους σκοπούς τοπικού και κοινωνικού χαρακτήρα.
Πώς θα πάρουν τα χρήματα οι κάτοικοι
Μετά την οριστικοποίηση των περιπτώσεων για τις οποίες δεν έχουν υποβληθεί ενστάσεις, ο ΔΕΔΔΗΕ αναλαμβάνει να εντοπίσει τους δικαιούχους οικιακούς καταναλωτές.
Εντός 15 ημερών από την αποστολή του σχετικού αποσπάσματος της απόφασης, ο ΔΕΔΔΗΕ χρησιμοποιεί τα δεδομένα της διαδικτυακής εφαρμογής τελών ακινήτων και αναρτά προσωρινό πίνακα με τους αριθμούς ενεργών συνδέσεων ανά Δήμο και Δημοτική Κοινότητα.
Εάν μία σύνδεση που δικαιούται την πίστωση δεν εμφανίζεται στον προσωρινό πίνακα, ο Δήμος έχει σημαντικό ρόλο: κατόπιν αίτησης του καταναλωτή πρέπει, εντός 20 ημερών, να επικαιροποιήσει τα στοιχεία της σύνδεσης στη διαδικτυακή εφαρμογή τελών ακινήτων.
Στη συνέχεια ο ΔΕΔΔΗΕ εκδίδει τον τελικό πίνακα δικαιούχων και επιμερίζει τα ποσά ανά καταναλωτή. Τα αντίστοιχα ποσά μεταφέρονται στους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας και τελικά εμφανίζονται ως πίστωση στον πρώτο λογαριασμό ηλεκτρικής ενέργειας που εκδίδεται μετά τη μεταφορά των χρημάτων.
Ποσά μικρότερα των 0,01 ευρώ ανά δικαιούχο δεν αποδίδονται εκείνη τη στιγμή, αλλά παραμένουν στον ΔΑΠΕΕΠ ή στον ΔΕΔΔΗΕ για να συνυπολογιστούν σε επόμενο επιμερισμό.
Πότε πληρώνονται οι Δήμοι
Για το σκέλος του τέλους που αντιστοιχεί στους ΟΤΑ, η διαδικασία είναι ταχύτερη.
Ο ΔΑΠΕΕΠ και, για τα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, ο ΔΕΔΔΗΕ, οφείλουν εντός 15 ημερών από την αποστολή του αποσπάσματος της απόφασης να πιστώσουν στους δικαιούχους Δήμους τα ποσά του ειδικού τέλους υπέρ ΟΤΑ.
Εάν ένας Δήμος δεν διαθέτει ταμειακή υπηρεσία, το ποσό κατατίθεται στην αρμόδια ΔΟΥ υπέρ του Δήμου.
Το 60% πρέπει να επιστρέψει στην περιοχή που φιλοξενεί την ΑΠΕ
Το σημαντικότερο ίσως σημείο της απόφασης για τους Δήμους αφορά τον τρόπο διάθεσης των χρημάτων.
Το ειδικό τέλος υπέρ ΟΤΑ πρέπει να χρησιμοποιείται υποχρεωτικά και αποκλειστικά για:
περιβαλλοντικές δράσεις, έργα τοπικής ανάπτυξης και δράσεις κοινωνικής υποστήριξης.
Μάλιστα, τουλάχιστον το 60% του ποσού πρέπει να κατευθύνεται σε δράσεις και έργα εντός των ορίων της Δημοτικής Κοινότητας όπου βρίσκεται ο σταθμός ΑΠΕ. Το υπόλοιπο μπορεί να αξιοποιηθεί στην υπόλοιπη Δημοτική Ενότητα.
Υπάρχει όμως διαφοροποίηση μετά την παρέλευση πέντε ετών από την έναρξη λειτουργίας του σταθμού. Τότε τουλάχιστον το 60% κατευθύνεται στη Δημοτική Ενότητα όπου λειτουργεί η εγκατάσταση, ενώ το υπόλοιπο μπορεί να διατεθεί στην υπόλοιπη επικράτεια του Δήμου.
Τα ακριβή ποσοστά αποφασίζονται από το αρμόδιο όργανο του Δήμου, χωρίς όμως το ποσοστό της ωφελούμενης Δημοτικής Κοινότητας ή Δημοτικής Ενότητας να μπορεί να πέσει κάτω από το 60%.
Υποχρεωτική ενημέρωση των Δημοτικών Κοινοτήτων
Η απόφαση δημιουργεί και συγκεκριμένη υποχρέωση ενημέρωσης για τους Δήμους.
Οι Δήμοι που περιλαμβάνονται στον πίνακα πρέπει αμελλητί και με κάθε πρόσφορο μέσο να ενημερώσουν τις Δημοτικές Κοινότητες της εδαφικής τους περιφέρειας τόσο για τη δημοσίευση της απόφασης όσο και για την ανάρτηση των πινάκων των δικαιούχων καταναλωτών.
Παράλληλα οφείλουν να παρακολουθούν την εξέλιξη της διαδικασίας και να παρέχουν συνεχή ενημέρωση στις Κοινότητες.
Ετήσιος απολογισμός από τους Δήμους – Προϋπόθεση για την επόμενη πληρωμή
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και στη διαδικασία ελέγχου της αξιοποίησης των χρημάτων.
Κάθε Δήμος πρέπει εντός του πρώτου τριμήνου του επόμενου έτους από την καταβολή να υποβάλλει στην οικεία Αποκεντρωμένη Διοίκηση ετήσια έκθεση με τον απολογισμό της αξιοποίησης των εσόδων από το ειδικό τέλος.
Η Αποκεντρωμένη Διοίκηση ελέγχει τη νομιμότητα της κατανομής και των δαπανών, καθώς και το κατά πόσο τηρήθηκαν τα προβλεπόμενα ποσοστά.
Τα χρήματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν είτε μέσα στο έτος που καταβλήθηκαν είτε να μεταφερθούν στο επόμενο έτος, αλλά πρέπει να εξακολουθήσουν να αξιοποιούνται στην προβλεπόμενη περιοχή.
Κρίσιμο είναι ότι η εμπρόθεσμη υποβολή της ετήσιας έκθεσης αποτελεί προϋπόθεση για να καταβληθεί στον Δήμο το ειδικό τέλος του επόμενου έτους. Σε περίπτωση μη υποβολής, το ΥΠΕΝ ενημερώνει ΔΑΠΕΕΠ και ΔΕΔΔΗΕ ώστε να μην προχωρήσουν στην επόμενη καταβολή μέχρι να εκπληρωθεί η υποχρέωση.
Προθεσμία 20 ημερών για ενστάσεις
Κατά του Πίνακα Επιμερισμού μπορούν να υποβληθούν ενστάσεις μέσα σε αποκλειστική προθεσμία 20 ημερών από την ημερομηνία ανάρτησης της απόφασης στην ιστοσελίδα του ΥΠΕΝ.
Οι ενστάσεις μπορούν να κατατεθούν ταχυδρομικά με συστημένη επιστολή, ιδιοχείρως στο Πρωτόκολλο της Γενικής Γραμματείας Ενέργειας και Ορυκτών Πρώτων Υλών ή ηλεκτρονικά στη διεύθυνση [email protected], με την ένδειξη «Ένσταση κατά του Πίνακα Επιμερισμού του Ειδικού Τέλους του έτους 2025». Εκπρόθεσμες ενστάσεις δεν εξετάζονται.
Οι ενστάσεις που δεν αφορούν διοικητικά όρια εξετάζονται από τη Διεύθυνση ΑΠΕ και Εναλλακτικών Καυσίμων του ΥΠΕΝ, ενώ όσες αφορούν τα όρια μεταξύ Δημοτικών Κοινοτήτων παραπέμπονται στις αρμόδιες Επιτροπές Εξέτασης Ενστάσεων Ορίων.
Για τις περιπτώσεις στις οποίες δεν θα υπάρξουν ενστάσεις, μέσα σε 20 ημέρες από τη λήξη της σχετικής προθεσμίας το Υπουργείο αποστέλλει το σχετικό απόσπασμα σε ΔΕΔΔΗΕ και ΔΑΠΕΕΠ και το κοινοποιεί στους Δήμους, ώστε να ξεκινήσει η διαδικασία απόδοσης των χρημάτων.
Τι πρέπει να προσέξουν τώρα οι Δήμοι
Για τις δημοτικές αρχές η νέα απόφαση δεν αποτελεί απλώς μία ανακοίνωση ποσών. Συνεπάγεται συγκεκριμένες διοικητικές και οικονομικές υποχρεώσεις: έλεγχο του Πίνακα Επιμερισμού και ενδεχόμενη άσκηση ένστασης, ενημέρωση των Δημοτικών Κοινοτήτων, επικαιροποίηση των στοιχείων των δικαιούχων καταναλωτών όπου απαιτείται, λήψη απόφασης για την κατανομή του τέλους υπέρ ΟΤΑ και κυρίως τήρηση του ελάχιστου ποσοστού 60% υπέρ της περιοχής που φιλοξενεί τον σταθμό ΑΠΕ.
Παράλληλα, η υποχρέωση ετήσιας λογοδοσίας προς την Αποκεντρωμένη Διοίκηση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η μη εμπρόθεσμη υποβολή του απολογισμού μπορεί να «παγώσει» την απόδοση του ειδικού τέλους του επόμενου έτους.
Ο αναλυτικός πίνακας της απόφασης περιλαμβάνει τα ποσά ανά Δημοτική Κοινότητα και ανά Δήμο, χωρισμένα σε ειδικό τέλος οικιακών καταναλωτών και ειδικό τέλος ΟΤΑ.
