Έντονη κριτική στις διατάξεις του νομοσχεδίου του Υπουργείου Εσωτερικών για το νέο βαθμολόγιο και το σύστημα επιλογής προϊσταμένων άσκησε στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής η Βέτα Πανουτσάκου, εκπρόσωπος της Ομοσπονδίας Συλλόγων Υπαλλήλων Αιρετών Περιφερειών Ελλάδας.
Η εκπρόσωπος των εργαζομένων υποστήριξε ότι, παρά τις αναφορές της αιτιολογικής έκθεσης περί ενίσχυσης της αξιοκρατίας και της διαφάνειας, οι προτεινόμενες ρυθμίσεις εισάγουν, κατά την εκτίμηση της Ομοσπονδίας, νέους «φραγμούς και φίλτρα» στην υπηρεσιακή εξέλιξη των δημοσίων υπαλλήλων.
Κριτική στο νέο βαθμολόγιο
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην αύξηση του ελάχιστου χρόνου που απαιτείται για τη μετάβαση ενός υπαλλήλου από τον εισαγωγικό στον καταληκτικό βαθμό, αλλά και στην πρόβλεψη ότι η συμπλήρωση του απαιτούμενου χρόνου δεν συνεπάγεται αυτοδίκαιη προαγωγή.
Όπως σημείωσε η Βέτα Πανουτσάκου, για την προαγωγή ο υπάλληλος θα πρέπει να κρίνεται επαρκής στις εννέα δεξιότητες του Ενιαίου Πλαισίου Δεξιοτήτων, γεγονός που, σύμφωνα με την Ομοσπονδία, ενισχύει σημαντικά τον ρόλο και την επιρροή του προϊσταμένου-αξιολογητή.
Έθεσε μάλιστα το ερώτημα ποιος και με ποια αντικειμενικά κριτήρια θα κρίνει έννοιες όπως ο «προσανατολισμός στο αποτέλεσμα», η «προσαρμοστικότητα» και η «ηγετικότητα», χαρακτηρίζοντας αρκετές από αυτές τις έννοιες ιδιαίτερα υποκειμενικές.
Η ίδια επισήμανε ότι δεν έχει ακόμη αποσαφηνιστεί πλήρως ο τρόπος με τον οποίο θα διαπιστώνεται η επάρκεια στις συγκεκριμένες δεξιότητες, καθώς κρίσιμες λεπτομέρειες παραπέμπονται σε οδηγό αξιολόγησης δεξιοτήτων, συμπεριφορών και επαγγελματικής επάρκειας.
Κατά την Ομοσπονδία, με το νέο πλαίσιο δημιουργείται ο κίνδυνος ένας εργαζόμενος να παραμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα στάσιμος ακόμη και σε χαμηλό βαθμό.
Αιχμές για την αξιολόγηση
Στην τοποθέτησή της η Βέτα Πανουτσάκου αναφέρθηκε και στην εφαρμογή του συστήματος αξιολόγησης, κάνοντας λόγο για μαζικούς αποχαρακτηρισμούς υπαλλήλων που αρχικά είχαν αξιολογηθεί ως υψηλής απόδοσης και δυνατοτήτων για το 2023.
Παράλληλα εξέφρασε την ανησυχία της Ομοσπονδίας ότι η λειτουργική σύνδεση βαθμολογίου, αξιολόγησης και επιλογής προϊσταμένων μπορεί μελλοντικά να οδηγήσει και σε στενότερη σύνδεση βαθμού και αποδοχών, με αρνητικές συνέπειες για μεγάλο μέρος των δημοσίων υπαλλήλων.
«Δεν έχουν γίνει οι κρίσεις προϊσταμένων»
Ιδιαίτερα επικριτική ήταν η παρέμβαση και για το σύστημα επιλογής προϊσταμένων.
Η εκπρόσωπος της Ομοσπονδίας υποστήριξε ότι επί σειρά ετών πολλές θέσεις ευθύνης στις δημόσιες υπηρεσίες, στις Περιφέρειες και στους Δήμους καλύπτονται με αναπληρώσεις και αναθέσεις, χωρίς να έχουν ολοκληρωθεί κανονικές διαδικασίες κρίσεων.
Στο πλαίσιο αυτό, εξέφρασε την αντίθεση της Ομοσπονδίας στην αυξημένη μοριοδότηση όσων έχουν ήδη ασκήσει καθήκοντα προϊσταμένου, υποστηρίζοντας ότι έτσι μπορεί να αποκτούν πλεονέκτημα υπάλληλοι που προηγουμένως τοποθετήθηκαν σε θέσεις ευθύνης χωρίς διαδικασία κρίσης.
Η Ομοσπονδία διαφωνεί επίσης με τη συνέντευξη, τη βαρύτητα που δίνεται στη γραπτή εξέταση, τη μοριοδότηση των τυπικών προσόντων, αλλά και με την απαγόρευση ενστάσεων επί της βαθμολογίας της γραπτής εξέτασης.
Ένσταση για την παρέμβαση υπουργών, δημάρχων και περιφερειαρχών
Ιδιαίτερη κριτική ασκήθηκε στις δυνατότητες που, κατά την Ομοσπονδία, παρέχονται στους πολιτικούς και διοικητικούς προϊσταμένους κατά την τελική επιλογή.
Η Βέτα Πανουτσάκου εξέφρασε την αντίθεσή της στη δυνατότητα υπουργών, διοικητών, δημάρχων και περιφερειαρχών να επιλέγουν μεταξύ ισοβαθμούντων υποψηφίων, καθώς και να τοποθετούν στελέχη από τους πίνακες κατάταξης σε συγκεκριμένες θέσεις.
Κατά την ίδια, οι συγκεκριμένες δυνατότητες μπορούν να δημιουργήσουν περιθώρια για «συναλλαγές και συνεννοήσεις κάτω από το τραπέζι».
Αξιολόγηση και πειθαρχική δίωξη
Ξεχωριστή αναφορά έγινε στις διατάξεις που συνδέουν την αξιολόγηση με τη δυνατότητα συμμετοχής στις διαδικασίες επιλογής προϊσταμένων.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε η εκπρόσωπος της Ομοσπονδίας, υπάλληλος σε βάρος του οποίου έχει ασκηθεί πειθαρχική δίωξη για συμμετοχή σε απεργία-αποχή από την αξιολόγηση δεν θα μπορεί να ενταχθεί στο υπό σύσταση μητρώο υποψηφίων προϊσταμένων, ενώ προβλέπονται αντίστοιχες συνέπειες και για όσους ήδη ασκούν καθήκοντα ευθύνης.
Η Ομοσπονδία χαρακτήρισε ιδιαίτερα προβληματική τη συγκεκριμένη σύνδεση, θεωρώντας ότι μπορεί να λειτουργήσει εις βάρος της συνδικαλιστικής δράσης.
«Ναι στην τήρηση του ωραρίου, όχι στα βιομετρικά δεδομένα»
Η Βέτα Πανουτσάκου στάθηκε και στη διάταξη για την ψηφιακή καταγραφή της φυσικής παρουσίας των δημοσίων υπαλλήλων.
Ξεκαθάρισε ότι η Ομοσπονδία τάσσεται υπέρ της τήρησης του ωραρίου, διαφωνεί όμως με τη δυνατότητα χρήσης βιομετρικής τεχνολογίας.
Όπως υποστήριξε, ο έλεγχος της τήρησης του ωραρίου αποτελεί ήδη ευθύνη των προϊσταμένων των οργανικών μονάδων, οι οποίοι έχουν άμεση γνώση της λειτουργίας κάθε υπηρεσίας.
Παράλληλα εξέφρασε επιφυλάξεις για τη συγκέντρωση των δεδομένων της ψηφιακής κάρτας στο κεντρικό σύστημα διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού του Υπουργείου Εσωτερικών και για το επίπεδο προστασίας των προσωπικών δεδομένων.
Τα αιτήματα που, όπως υποστηρίζει, έμειναν εκτός
Κλείνοντας την παρέμβασή της, η εκπρόσωπος της Ομοσπονδίας ανέφερε ότι στο νομοσχέδιο δεν ενσωματώθηκαν σειρά αιτημάτων των εργαζομένων.
Μεταξύ αυτών ανέφερε την επαναφορά αιρετών εκπροσώπων των εργαζομένων στα συμβούλια επιλογής, αλλαγές στο καθεστώς των αναθέσεων, τη νομική κάλυψη υπαλλήλων που διώκονται από τρίτους κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, την πλήρη αναγνώριση της προϋπηρεσίας στον ιδιωτικό τομέα και ρυθμίσεις που αφορούν τους συμβασιούχους των Περιφερειών.
Έθεσε επίσης τα γενικότερα οικονομικά αιτήματα των δημοσίων υπαλλήλων, καθώς και ειδικότερα ζητήματα των εργαζομένων στις Περιφέρειες, όπως η χορήγηση ελεγκτικού επιδόματος και η κάλυψη δαπανών για την εκτέλεση εξωτερικής υπηρεσίας.
Η συνολική θέση που παρουσίασε η Ομοσπονδία στην Επιτροπή της Βουλής ήταν ότι το προτεινόμενο πλαίσιο, αντί να δημιουργεί μια σαφή και αντικειμενική πορεία υπηρεσιακής εξέλιξης, ενισχύει κατά την εκτίμησή της την εξάρτηση των εργαζομένων από την αξιολόγηση και τις διοικητικές ιεραρχίες, χωρίς να αντιμετωπίζει τις χρόνιες δυσλειτουργίες στις κρίσεις και στις τοποθετήσεις προϊσταμένων.
Μπορώ επίσης να το κάνω πιο δημοσιογραφικό και «σφιχτό» για το myota.gr, με τίτλο που να αναδεικνύει την καταγγελία για τους προϊσταμένους και την αξιολόγηση.
